DR. HARUN KESENKAŞ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Süt Teknolojisi Bölümü SAYI 17    |   KASIM - ARALIK 2008 Mastitis ve somatik hücre sayısı nedir? Alınması gereken önlemler nelerdir? MASTİTİS ÖZELLİKLE BAKTERİLERİN ETKİSİYLE OLUŞAN VE SÜT VERİMİNİ AZALTARAK BÜYÜK EKONOMİK KAYIPLARA YOL AÇAN BİR HASTALIKTIR. SOMATİK HÜCRE SAYISI İSE SÖZ KONUSU HASTALIĞIN EN ÖNEMLİ GÖSTERGESİDİR. MASTİTİSTE TEŞHİS VE TEDAVİNİN ÖNEMİ KADAR MASTİTİSİ MEYDANA GETİREN ETKENLERİ ORTADAN KALDIRMAK DA BÜYÜK ÖNEM TAŞIMAKTADIR. Günümüzde ülkemizdeki nüfus artışı, süt teknolojisinin hızlı bir şekilde gelişmesi, ürün yelpazesinin genişlemesi, özel sektöre ait modern ve yüksek kapasiteli işletmelerin kurulması süte olan gereksinimi arttırmış ve süt hayvancılığı giderek önem kazanmaya başlamıştır. Bununla birlikte çiğ süt, sayıları yüz binlerle ifade edilebilecek çiftçi aileler tarafından, aile içi tüketim için üretildiği kadar, özellikle büyük kentler çevresindeki insanlarımızın da önemli bir kısmının gelir kaynağı durumundadır. İnsan beslenmesinde ve ülkemiz ekonomisinde bu denli öneme sahip olan çiğ sütün, fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özellikleri dolayısıyla, kalitesi üzerine birçok faktör etkili olmaktadır. Bu bağlamda kaliteli süt elde etmenin temel koşulu ise hayvan sağlığına yani meme sağlığına gereken önemin gösterilmesidir. MASTİTİS Meme sağlığını tehdit eden hastalıkların ve ekonomik kayıp nedenlerinin başında; memenin bir veya daha fazla lobunun iç dokusunda meydana gelen enfeksiyonlara karşı süt salgılama dokusunun gösterdiği reaksiyon olarak bilinen “mastitis” gelmektedir. Mastitis kelimesi Yunanca’da meme anlamına gelen “mastos” ve “-nin yangısı” anlamına gelen “itis” kelimelerinin birleşmesinden meydana gelmiştir. Mastitis çok etmenli bir hastalık olup, çevre ve ineğe ait olumsuz faktörlerin etkisiyle oluşur. Süt ineği yetiştiriciliğinde mastitis; fiziksel nedenlerle meme dokusunda meydana gelen yaralanma veya travmalar, tahrişe sebep olan kimyasal maddeler ve mikroorganizmaların neden olduğu enfeksiyonlar sonucu meydana gelir. Adı geçen mastitis etmenleri arasında patojen bakteriler en önemli yere sahiptir. Mastitisin ne denli kompleks bir hastalık olduğu Şekil 1'de özetlenmeye çalışılmıştır. Memenin, diğer bir deyişle ineğin mastitise karşı gösterdiği tepki, enfeksiyona neden olan bakterileri yok etmek, bu bakterilerin toksinlerini etkisiz hale getirmek ve süt salgısının gerçekleştiği dokuların onarılması amacıyla gerçekleşir. Memenin hastalığa hangi şiddette reaksiyon verdiğine bağlı olarak yangının derecesi, yani mastitis tipleri karşımıza çıkmaktadır. > Dergide yer alan makalenin kaynaklarını görmek için tıklayınız... YAZININ DEVAMI · KAPAK DOSYASI - SÜT HAYVANCILIĞI · Ali Koyuncu: Hiçbir bahane süt üreticisini mağdur edemez · Nizam Kağıtçıbaşı: Süt üreticilerinin sorunları çözüm bekliyor · Süt sektöründe güncel gelişmeler · Hayvancılıkta ezber bozulmalı; Hesabı doğru yapmak gerek! · Yüksek ve kaliteli süt verimi için doğru besleme · Ülkemizin inek, koyun ve keçi sütü üretimi ve beslenmedeki önemi · 21. yüzyıla girerken süt hayvancılığı: Burdur · Bankalardan süt hayvancılığına özel kredi seçenekleri > ÖZEL DOSYA - Global ekonomik kriz > ÖZEL DOSYA - Çin’deki melamin skandalı ve düşündürdükleri > BAŞARI ÖYKÜSÜ - Hayvancılıktan teknolojiye “Bir ailenin başarılı yol hikayesi”