GÖRÜŞ   |   SAYI 7   |  MART - NİSAN 2006
PROF. DR. GÜLTEKİN YILDIZ*
Hormon ve benzeri maddelerin kullanılması
Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gültekin Yıldız, hormon ve hormon benzeri maddeler ve bunların sığır yetiştiriciliğinde kullanılması konusunu değerlendirdi.
Doğal hormonlar hücreler tarafından yapılıp kan yoluyla taşınan özel yapıda kimyasal maddelerdir. Dokularda, organlarda ve sistemlerde özel fonksiyonlara yön verirler. Çok az miktarı ile dahi etkilidirler. Organizma sıkı bir kimyasal uyarı mekanizması ile donatılmıştır. Çeşitli hücreler ve organlar arasında kuvvetli bir iletişim vardır. Bu iletişimde ve metabolizmada hormonlar ve enzimler önemli rol oynar.
Hormonlar büyümeyi, genital gelişimi, üremeyi, hücre membran geçirgenliğini, enzim sentezini, aktivasyonunu ve nükleik asit sentezini düzenlerler. Biyokimyasal büyüme; hormonlar sayesinde gerçekleşmektedir. Hipofiz ön lobu, böbrek üstü bezleri, testis, büyümeyi düzenleyici ve kas oluşumunu artırıcı yönde etkili hormonların başında gelmektedir. Erkek sığırların, gerek kastre edilmiş ve gerekse dişi sığırlardan daha iyi besi performansı verdiği belirlenmiştir. Bunun nedeni cinsiyet (seksüel) hormonlarının besi performansı ve et kalitesi üzerine olan etkisidir. Cinsel olgunluğa ulaşmış erkeklerde testislerden üretilen testesteron ve androjen hormonları anabolizan etkiye sahiptir ve kas gelişimini teşvik eder.
Hormon benzeri preparatlar bir dönem canlı ağırlık artışını ve yemden yararlanmayı artırmak amacıyla kullanılmışlardır.
Ülkemizde üretilen hayvansal ürünlerde hormon konusunda korkulacak bir durum yoktur. Veteriner hekim kontrolünde hormon benzeri maddelerin uygulanması halinde toksik, kanserojen ve genleri değiştirici etkinin ortaya çıkması olası değildir.
* Ankara Üniversitesi Veterinerlik Fakültesi
YAZININ DEVAMI